STATUTA LOSSENSIA, SIVE EDICTA, CONSTITUTIONES, DECLARATIONES & JURA COMITATUS LOSSENSIS; CUM TOPOGRAPHIA, SEU DESCRIPTIONE URBIUM, PAGORUM & LOCORUM EJUSDEM

Cum summo labore & studio recollecta a clarissimo, consultissimoque Domino LAURENTIO ROBYNS, Juris Utriusque Doctore, & Curiae Leodiensis Advocato

PARS TERTIA

LEODII

Typis F. ALEXANDRI BARCHON, 1717

(p. 118 - 126)

Reglement van reformatie der Saele van Curinghen van het iaer 1667. 2 April

Maximiliaen Henrick door Godts gratie Aertsbisschop van Ceulen, Ceurvorst des Heyligen Roomschen Rycks Aertscancellier door Italien van den Heyligen Apostelycken Stoel Legat Geboren, Bisschop ende Prince van Luyck ende Hildesheim, Administrateur tot Berghtesgade, Palsgrave, van den Rheyn, Hertogh van beyde Beyren, Westphalen, Engeren ende Bouillon, Landtgrave van Luchtenbergh, Marckgrave, van Franchimont, Grave van Loon, Loigne, Horne

Allen die gene die dese sullen sien oft hooren lesen, salut; alsoo ons gedaen zyn menige klachten van verscheyde misverstanden ende desordres onstaen, ingebroecken ende vermenichvuldicht van tydt tot tydt in de administratie van Justitie ende in de maniere ende stiel van procederen in onsen edelen Leensale van Curinghen tot achterdeel van onse vasallen ende ondersaeten, wy hebben geacht onse princelycke schuldicheyt te zyn daer in op t'spoedichsten te versien van bequame remedie, ende tot dien eynde goet gevonden eenige te committeren ende te deputeren soo van ons Capittel Cathedrael, als van onsen secreten raet, om met eenige Cavalliers, ende Mannen der saelen voorgenoemt daer by oock assisterende eenighe Schepenen van onse hooghe Justitie van Vliermael pertinente informaetie te nemen, ende besondere designatie te maecken van de puncten der voors. misverstanden ende disordres te bewerpen ende op te stellen articulen tot correctie der selver, ende vastmaekinge van een goet Reglement, tot een goede administratie van Justitie om alles rypelyck door ons geconsidereert zynde daer in te versien hetwelck door die selve gecommitteerde gedaen zynde, ende wy neerstelyck oversien ende ondersoecht hebbende het ghene sy daer in gedaen ende gebesoigneert hadden, hebben gemaeckt, ende geordonneert die puncten ende articulen van reformatie hier naer volgende.

I

Een vytwinner van een leen wanner hy moet relief doen

Dat die crediteurs vytgewonnen hebbende eenige leengoederen niet en konnen gedwonghen worden ander relief te doen, soe lange als sy niet vast heer ende meester en zyn geworden van het leen, maer naer dat sy sullen geworden zyn vast heer ende meester, sullen sy oft hunne erfgenaemen gehouden zyn tot het vol relief.

II

Ist nochtans dat den vytverwinder quam te sterven voor het gedaene purgement, syn erffgenamen ofte representanten sullen alleen geobligeert zyn relief te doen, nae proportie van hunne rente waer voor die goederen zyn vytverwonnen.

III

Ende soo het gebeurden dat den geevincerden quam het vytverwonnen leen te purgeren, dat den selven niet en sal gehouden zyn eenigh nieu relief te doen, terwylen den selven geenen nieuwen titel en verkrycht, maer conserveert alleen den ouden die hy hadde tot hen leen.

IV

Wat relief een tochtersse moet doen

Dat een overblyvende tochtersse niet en sal wesen gehouden tot eenigh nieu relief, als alleen van handt te mont stellende eenen voorganger, ende gedurende haer leven, haere toecomende successeurs en sullen niet gehouden zyn tot eenich relief.

V

Doode handen moeten eenen voorganger stellen

Dat die Kercken oft andere doode handen, sullen gehouden zyn te stellen eenen leeken voorganger, die welcke in hunnen naem het relief ende verscheyde diensten sal doen naer wiens doodt die Kercke oft doode handt gehouden sal zyn, eenen anderen leeken voorganger te stellen, mits betaelende die toestande rechten.

VI

Maer niet als sy van oversten veranderen

Maer gedurende het leven van den selven voorganger, die Kercke oft doode handt veranderende van oversten, door die doodt van den predecesseur den selven en sal niet gehouden zyn tot eenich relief oft betalinghe van eenige rechten.

VII

Aen die het leen toegedeylt, die moet releveren

Dat een leen komende by successie te vallen op diversche erffgenaemen, ende aen een der selver alleen wordt toegedeylt, die andere en sullen niet gehouden zyn tot eenich relief.

VIII

Conde te doen aen den eerfgenaem

Ende vervolgens men sal moghen doen bekonden een der erffgenaemen om het relief te doen, oft soo een ider der selver bekont zyn, sullen allenlyck gehouden zyn die rechten van een konde door hun te samen te betaelen.

IX

Als het leen niet vyt en brengt 100 guldens men sal een half annate betaelen

Dat voor een leen jurisdictioneel het sy laet of leen hof niet vytbrengende die weerde van hondert guldens iaerlyckx men sal niet meer gehouden zyn te betalen voor het relief als half leusinghe, oft annate, gelyck men gewoon is te betalen van andere kleyn leenen.

X

Wat men voor een konde sal betaelen

Dat men voor een simpel konde by den deurweerder gedaen, ter plaetsen niet disterende van Hasselt over vier mylen alleenlyck sal gehouden zyn te betalen eenen halven Rycxdaelder : maer voorder sal men gehouden zyn te betalen, voor elcken dagh eenen Rycxdaelder, in plaetse van eenen gout gulden, die men gewoon was indifferentelyck voor ieders konde te betalen.

XI

Hoe veel die rechten van interlocutoir

Dat die rechten van interlocutoir Decreten voortaen niet meer en sullen egalyck gereguleert worden op dry guldens, maer naer die importantie der selver sullen worden gestelt op mindere rechten, ter consideratie van de gene die sullen vaceren op de rolle oft taxtie der kosten.

XII

Door wie die taxatie van costen sal geschieden

Welcke taxatie van kosten voortaen niet meer en sal mogen geschieden door te Stadthelder ende Secretaris alleen, maer sal moeten gedaen worden in vollen Sael, oft wel door die gene die sy daer toe sullen deputeren, waer van het getal niet minder en sal zyn als dry die welcke het taxaet sullen hebben te onderteeckenen, op pene van nulliteyt.

XIII

Rechten van copien niet te heysschen ten waer men die versoeckde

Dat den Secretaris niet en sal moghen heyschen eeinge rechten, soo van copyen der rollen oft andere stucken alwaer dat sy gedecreteert waeren, tensy dat de partyen die selve expresselyck versoecken.

XIV

Copien te geven van ordonnantie

Dat den Stadthelder niet en sal moghen ordonneren oft verbieden, aen den Secretaris te publiceren, oft copyen te geven van ordonnantien ende resolutien der Saelen, als die partyen die selve versoecken ende niet tegenstaende alsulck verbot, sal den Secretaris gehouden wesen ter versoeck van partyen die selve te publiceren ende daer van copyen te leveren op pene van suspensie oft privatie van syn officie naer gelegentheyt der saecken.

XV

Die commissien van processen te geven aen de Cavaliers oft Schepenen van Vliermael

Dat den Stadthelder gheene commissien en sal moghen geven van de processen te examineren aen andere persoonen als aen de Cavalliers der Saelen, oft Schepenen van Vliermael, ende en sal den geseyden Stadthelder niet mogen assumeren eenighe Jurisperiten, ten eynde voorschreven, maer sulcx moeten laeten ten believen van de Cavalliers.

XVI

Den Secretaris der Saelen en magh niet dienen in saeke voor den saele hangende oft die konnen geappelleert worden

Dat den Secretaris der Saelen Curingen niet en sal dienen als Advocaet in eenige saecken hangende voor der Saelen, oft die tot den selven Saele soude konnen geappelleert worden op pene voor die eerste reyse van suspensie, ende voor die tweede reyse van privatie zynder officie.

XVII

Den Secretaris wanneer hy magh procederen faute van betaelinge van de rechten

Dat den selven Secretaris tegen die partyen in faut zynde hunne rechten te betaelen, niet en sal mogen procederen durende het proces, tensy dat hy voor die tweede reyse den Facteur daer van sal vermaent hebben, ende permissie verkregen vander Saelen waer van by die rolle sal moeten blycken.

XVIII

Dry diffinitive genachten te houden s'iaers

Dat den Stadhelder alle iaer dry diffinitive genachten sal moeten houden, verbiedende op andere genachten eenich diifinitief vonnis te prononceren, alsoo nochtans dat den Secretaris sal gehouden zyn kenbaer te maecken aender Saelen, die welcke ten diffinitiven sullen gedisponeert zyn.

Welcke puncten ende articulen van reformatie wy gebieden ende serieuselyck bevelen soe aen onsen Stadthelder, Leenmannen, Secretaris der selver Saelen, als aen alle ende iedere Officieren, Rechters, Advocaeten, Practiseyns, Bedienders der Justitie ende generalyck aen alle onse vasallen, ende onderdaenen van wat qualiteyt sy zyn, ende allen andere, wien het selve soude moeten aengaen, sich daer naer te conformeren, ende aen onsen voorschreven Saelen exactelyck te doen observeren de voorschreve puncten ende articulen van reformatien op penen daer by gecomineert, ende andere door die contraventeurs te verbueren naer qualiteyt ende circumstantien van hun misbruyck, ende tot meerder vasticheyt deser, mede dat niemant daer van ignorantie soude pretenderen, hebben geordineert ende bevolen die te drucken, ende in houden van wet te keeren, soo in onsen voorschreven Saele van Curinghen, als in onse hooghe Justitie van Vliermael.

Gegeven in onse stadt Luyck den 2 april 1667. Signat. MAXIMILIAN HENRICK Chur furst zu Coln. Infra L. DE LIVERLO vidit.

Plaetse t'van den segel X Inferius J.L. CREFT.